Στιχουργοί: Κωνσταντίνος Καρακασίδης | Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Νύχταν-ημέραν δουλεύω
και σερεύω παράδες
Να δίγ’ ατεν και αγοράζ’
για τα χ̌είλια τ’ς πογιάδες
Όλιον τον βίο μ’ για τ’ ατέν
απ’ οπίσ’ ατ’ς χαρτσεύω
με τα χ̌είλια τ’ς τα κόκκινα
εγώ πα να εγλενεύω
Τα κόκκινα τα χ̌ειλόπα τ’ς
να φιλώ και βρουλίζω
Πότε βραδύν’, πότε μερών’
άλλο να μη χωρίζω
Άμον ήλιος τα χ̌ειλόπα τ’ς
τσιρούτι͜α εμέναν στείλ’νε
να παίρ’ φωτία ο πρόσωπο μ’
κι εμέναν να μεθύν’νε| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα |  |
| ατέν | αυτήν | ||
| ατεν | αυτήν | ||
| ατ’ς | αυτής/της ή αυτούς/τους | ||
| βίο | το βιος, το σύνολο των ζωντανών που έχει στην ιδιοκτησία του κάποιος, η περιουσία κάποιου | ||
| βραδύν’ | βραδιάζει | ||
| βρουλίζω | αναδίδω φλόγα, φλέγομαι, καίγομαι | brûler |  |
| δίγ’ | δίνω | ||
| εγλενεύω | ψυχαγωγούμαι, απασχολούμαι με κάτι ευχάριστα | eğlenmek |  |
| μεθύν’νε | μεθάνε | ||
| μερών’ | μερώνει, ξημερώνει | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| οπίσ’ | πίσω | ||
| πα | πάλι, επίσης, ακόμα | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παράδες | λεφτά, χρήματα | para/pāre |  |
| πογιάδες | μπογιές, βαφές | boya | |
| σερεύω | μαζεύω, συγκεντρώνω | σωρεύω | |
| στείλ’νε | στέλνουν | ||
| τσιρούτι͜α | ακόντια, κοντάρια, μτφ. ηλιαχτίδες | cirit/cerīd |  |
| χαρτσεύω | ξοδεύω | harcamak | |
| χ̌ειλόπα | χειλάκια | ||
| χωρίζω | ξεχωρίζω, ξεδιαλέγω |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| ατέν | αυτήν | ||
| ατεν | αυτήν | ||
| ατ’ς | αυτής/της ή αυτούς/τους | ||
| βίο | το βιος, το σύνολο των ζωντανών που έχει στην ιδιοκτησία του κάποιος, η περιουσία κάποιου | ||
| βραδύν’ | βραδιάζει | ||
| βρουλίζω | αναδίδω φλόγα, φλέγομαι, καίγομαι | brûler | |
| δίγ’ | δίνω | ||
| εγλενεύω | ψυχαγωγούμαι, απασχολούμαι με κάτι ευχάριστα | eğlenmek | |
| μεθύν’νε | μεθάνε | ||
| μερών’ | μερώνει, ξημερώνει | ||
| όλιον | όλο, ολόκληρο | ||
| οπίσ’ | πίσω | ||
| πα | πάλι, επίσης, ακόμα | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παράδες | λεφτά, χρήματα | para/pāre | |
| πογιάδες | μπογιές, βαφές | boya | |
| σερεύω | μαζεύω, συγκεντρώνω | σωρεύω | |
| στείλ’νε | στέλνουν | ||
| τσιρούτι͜α | ακόντια, κοντάρια, μτφ. ηλιαχτίδες | cirit/cerīd | |
| χαρτσεύω | ξοδεύω | harcamak | |
| χ̌ειλόπα | χειλάκια | ||
| χωρίζω | ξεχωρίζω, ξεδιαλέγω |
Το πρώτο δίστιχο του τραγουδιού καταγράφηκε από τον ☦Διογένη Αθανασιάδη (1946-2018) και αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τη δημιουργία του παρόντος τραγουδιού το οποίο και αφιερώνεται στη μνήμη του. Λίγα λόγια για τον Διογένη Αθανασιάδη: Γεννήθηκε στο Κιλκίς στις 8/4/1946. Είναι γιος του Αθανασιάδη Αναστάση, λυράρη δεύτερης γενιάς, και εγγονός λυράρη πρώτης γενιάς, ο οποίος ήταν γνωστός με το παρατσούκλι Κωλομύτ’ς. Η καταγωγή της οικογένειας είναι από τον Αληθινό (Κρώμνη). Το αρχικό επώνυμο της οικογένειας ήταν Ανανιάδης, πριν αλλάξει σε Αθανασιάδης. Ο Διογένης επηρεάστηκε από πολλούς σπουδαίους λυράρηδες και διατηρούσε στενή παρέα με τον πατριάρχη της ποντιακής λύρας, Γώγο Πετρίδη.
Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της 