Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Έναν πουλίν, καλόν πουλίν
εβγαίν’ από την Πόλην
Ουδέ σ’ αμπέλα̤ εκόνεψεν
ουδέ σα περιβόλι͜α
Επήεν και εκόνεψεν
σ’ Αγια-Σοφιάς την πόρταν
Έδειξεν τ’ έναν το φτερόν
σο αίμαν βουτημένον
και σ’ άλλο το φτερόν αθε
χαρτί κρατεί γραμμένον
Ατό, κανείς ’κι αναγνώθ’,
κανείς ’κι ’ξέρ’ ντο λέει
Κι έναν παιδίν, καλόν παιδίν
πάει και αναγνώθει
Σίτα̤ αναγνώθει, σίτα̤ κλαίει
σίτα̤ κρούει την καρδίαν
Ν’ αϊλί εμάς και βάι εμάς!
’Πάρθεν η Ρωμανία!
Επέραν το βασιλοσκάμ’,
κι ελλάεν αφεντία
Ν’ αϊλί εμάς και βάι εμάς!
’Πάρθεν η Ρωμανία!
♫
Ν’ αϊλί εμάς, να βάι εμάς,
οι Τούρκ’ την Πόλ’ επέραν
Επέραν το βασιλοσκάμ’,
κι ελλάεν αφεντία
Μοιρολογούν τα εκκλησιάς,
κλαίγ’νε τα μοναστήρι͜α
κι Αγιάννες ο Χρυσόστομον
κλαίει και δερνοκοπάται
Μη κλαις, μη κλαις, Αγιάννε μου,
και μη δερνοκοπάσαι
Η Ρωμανία αν ’πέρασεν,
η Ρωμανία αν ’πάρθεν
Η Ρωμανία αν ’πέρασεν
ανθεί και φέρει κι άλλο!| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αθε | (αντων. γ’ προσώπ.) του/της | από το ομηρικό έθεν (< ε + επίθημα -θεν, πρβλ. εμέθεν, σέθεν). Η ψίλωση έθεν > εθε προτιμήθηκε για ομοιομορφία με τους τύπους που αρχίζουν από α- |  |
| αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| αμπέλα̤ | αμπέλια | ||
| ατό | αυτό | ||
| αφεντία | διακυβέρνηση | ||
| βασιλοσκάμ’ | θρόνος | βασιλιάς + σκαμνί<scamnum |  |
| δερνοκοπάσαι | δερνοκοπιέσαι | ||
| δερνοκοπάται | δερνοκοπιέται | ||
| εβγαίν’ | βγαίνει | ||
| εκόνεψεν | εγκαταστάθηκε, φώλιασε, προσγειώθηκε | konmak |  |
| ελλάεν | άλλαξε | ||
| επέραν | πήραν | ||
| επήεν | πήγε | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλαίγ’νε | κλαίνε | ||
| κρατεί | κρατάει, βαστάει, στέκει, αντέχει | ||
| κρούει | χτυπάει | κρούω | |
| ν’ αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| ’πάρθεν | (επάρθεν) πάρθηκε, αλώθηκε | ||
| σίτα̤ | καθώς, ενώ | σόταν<εις όταν | |
| Τούρκ’ | Τούρκοι |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αθε | (αντων. γ’ προσώπ.) του/της | από το ομηρικό έθεν (< ε + επίθημα -θεν, πρβλ. εμέθεν, σέθεν). Η ψίλωση έθεν > εθε προτιμήθηκε για ομοιομορφία με τους τύπους που αρχίζουν από α- | |
| αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| αμπέλα̤ | αμπέλια | ||
| ατό | αυτό | ||
| αφεντία | διακυβέρνηση | ||
| βασιλοσκάμ’ | θρόνος | βασιλιάς + σκαμνί<scamnum | |
| δερνοκοπάσαι | δερνοκοπιέσαι | ||
| δερνοκοπάται | δερνοκοπιέται | ||
| εβγαίν’ | βγαίνει | ||
| εκόνεψεν | εγκαταστάθηκε, φώλιασε, προσγειώθηκε | konmak | |
| ελλάεν | άλλαξε | ||
| επέραν | πήραν | ||
| επήεν | πήγε | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλαίγ’νε | κλαίνε | ||
| κρατεί | κρατάει, βαστάει, στέκει, αντέχει | ||
| κρούει | χτυπάει | κρούω | |
| ν’ αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| ’πάρθεν | (επάρθεν) πάρθηκε, αλώθηκε | ||
| σίτα̤ | καθώς, ενώ | σόταν<εις όταν | |
| Τούρκ’ | Τούρκοι |
Σολίστ: Ελ. Καραπαναγιωτίδου
Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της 