Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Εκάεν [ξαν] και το Τσ̌άμπασ̌ιν κι επέμ’ναν τα τουβάρι͜α [γιαρ, γιαρ, αμάν] Ερρούξαν σο γουρτάρεμαν τ’ Ορτούς τα παλληκάρι͜α/τσ̌αναβάρι͜α [γιαρ, γιαρ, αμάν/κομμενόχρονε μ’] Χάιντε, χάιντε το κορτσόπον bizim odaya¹ Θα σε πάρω και θα φύγω, μα τη Παναγιάν! Λαλώ, λαλώ [ξαν γιαρ] και ’κι λαλείς, να κόφκετ’ η λαλία σ’ [γιαρ, γιαρ, αμάν] Ας σον Θεόν [και] ν’ ευρήκ’ς ατο με την περηφανεία σ’ [Σ̌κυλοκούταβον!] Haydı, haydı, gidelim Bizim odaya² Θα σε πάρω και θα φύγω Μα τη Παναγιά! Άπιστον, [ξαν, γιαρ] κι αθεόφοβε, αρ’ έλα μετ’ εμένα [γιαρ, γιαρ, αμάν] Σα μὲσα σ’ να τυλίουμαι [και] τέρ’ με, ψ̌ήκα μ’, και γέλα [Σ̌κυλοκούταβον!] Haydı, haydı, gidelim Bizim odaya² Θα σε πάρω και θα φύγω Μα τη Παναγιά!
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα |  |
| ας σον | απ’ τον | ασό σον (από τον) | |
| γιαρ | αγαπητός/ή/ό, αγάπη | yâr |  |
| γουρτάρεμαν | σώσιμο, διάσωση | kurtarma |  |
| εκάεν | κάηκε | ||
| επέμ’ναν | απόμειναν | ||
| ερρούξαν | έπεσαν | ||
| ευρήκ’ς | βρίσκεις | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κομμενόχρονε | αυτός που είθε να του κοπούν τα χρόνια | ||
| κορτσόπον | κοριτσάκι | ||
| λαλείς | βγάζεις λαλιά, καλείς, αποκαλείς, προσκαλείς, οδηγείς | ||
| λαλία | λαλιά, φωνή | ||
| λαλώ | βγάζω λαλιά, καλώ, αποκαλώ, προσκαλώ, οδηγώ | ||
| μὲσα | (τα) η μέση | ||
| μετ’ | μαζί με (με αιτιατική), με (τρόπος) | ||
| ξαν | πάλι, ξανά | ||
| τέρ’ | (προστ.) κοίταξε | ||
| τουβάρι͜α | τοίχοι | duvar/dīvār | |
| Τσ̌άμπασ̌ιν | παρχάρι των Κοτυώρων του Πόντου (σημ. Ordu) στα ΝΑ της σημερινής επαρχίας Ορντού πολύ κοντά στα σύνορα με την επαρχία Κερασούντας | Çambaşı (κυρ. Πευκοκορφή) | |
| τσ̌αναβάρι͜α | θηρία, τέρατα, μτφ. παλληκάρια | canavar/cānāver | |
| τυλίουμαι | τυλίγομαι | ||
| χάιντε | άντε | haydi<hay de (οθωμ.) | |
| ψ̌ήκα | ψυχούλα |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ας σον | απ’ τον | ασό σον (από τον) | |
| γιαρ | αγαπητός/ή/ό, αγάπη | yâr | |
| γουρτάρεμαν | σώσιμο, διάσωση | kurtarma | |
| εκάεν | κάηκε | ||
| επέμ’ναν | απόμειναν | ||
| ερρούξαν | έπεσαν | ||
| ευρήκ’ς | βρίσκεις | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κομμενόχρονε | αυτός που είθε να του κοπούν τα χρόνια | ||
| κορτσόπον | κοριτσάκι | ||
| λαλείς | βγάζεις λαλιά, καλείς, αποκαλείς, προσκαλείς, οδηγείς | ||
| λαλία | λαλιά, φωνή | ||
| λαλώ | βγάζω λαλιά, καλώ, αποκαλώ, προσκαλώ, οδηγώ | ||
| μὲσα | (τα) η μέση | ||
| μετ’ | μαζί με (με αιτιατική), με (τρόπος) | ||
| ξαν | πάλι, ξανά | ||
| τέρ’ | (προστ.) κοίταξε | ||
| τουβάρι͜α | τοίχοι | duvar/dīvār | |
| Τσ̌άμπασ̌ιν | παρχάρι των Κοτυώρων του Πόντου (σημ. Ordu) στα ΝΑ της σημερινής επαρχίας Ορντού πολύ κοντά στα σύνορα με την επαρχία Κερασούντας | Çambaşı (κυρ. Πευκοκορφή) | |
| τσ̌αναβάρι͜α | θηρία, τέρατα, μτφ. παλληκάρια | canavar/cānāver | |
| τυλίουμαι | τυλίγομαι | ||
| χάιντε | άντε | haydi<hay de (οθωμ.) | |
| ψ̌ήκα | ψυχούλα |
¹ στο δωμάτιό μας ² Άντε, άντε, πάμε στο δωμάτιό μας!
Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της 