
Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Παρακαλώ, παρακαλώ,
Χριστόν και Παναΐαν
Βασίλη, ποδεδίζω σε,
για πέ’ έναν τραγωδίαν
Ήλες ας σην ανατολήν
είδε σε -ν- κι εφοέθεν
Ατός ατόσον ’κ’ έλαμψεν
την ώραν ντ’ εγεννέθεν
Εγέντον έναν χρόνον,
σύρω τη σεβντάς τον πόνον
και για τ’ εσέν, πουλόπο μ’,
πονεί το τσ̌ικαρόπο μ’
και για τ’ εσέν, πουλόπο μ’,
εκάεν το καρδόπο μ’
Ατό η τραγωδία σου
έτον πολλά ατσ̌αΐπ’κον
Βασίλη, ποδεδίζω σε,
για πέ’ έναν κι άλλ’ αΐκον
Άμον ήλες εφώταξες,
άμον αέρα εδέβες
κι ούσνα εκαλοτέρ’να σε
ραχ̌ία επιδέβες
Εγέντον έναν χρόνον,
σύρω τη σεβντάς τον πόνον
και για τ’ εσέν, πουλόπο μ’,
πονεί το τσ̌ικαρόπο μ’
και για τ’ εσέν, πουλόπο μ’,
εκάεν το καρδόπο μ’
Βασίλη, ντό να ’φτάγω σε
για να ευχαριστώ σε;
Τ’ ημ’σόν την ψ̌η μ’ να δίγω σε
και τ’ άλλο ας χρωστώ σε
Γιώργο, τιδέν να μη ευτάς,
άφ’ς την παρακαλίαν
Να τραγωδώ ποντιακά
είπε με -ν- η καρδία μ’
Εντάμαν ’π’ ετραγώδεσαμ’
εχάρεν η καρδία μ’| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αΐκον | τέτοιο/α | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| ατό | αυτό | ||
| ατός | αυτός | ||
| ατόσον | τόσο | ||
| ατσ̌αΐπ’κον | περίεργο, εκκεντρικό, προκλητικό | acayip/ʿacāʾib | |
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| δίγω | δίνω | ||
| εγεννέθεν | γεννήθηκε | ||
| εγέντον | έγινε | ||
| εδέβες | πέρασες, έφυγες, διάβηκες | διαβαίνω | |
| εκάεν | κάηκε | ||
| εκαλοτέρ’να | καλοκοιτούσα, ξανακοιτούσα | ||
| εντάμαν | μαζί | ||
| επιδέβες | έφυγες, άφησες πίσω, προσπέρασες, ξεπέρασες | ||
| έτον | ήταν | ||
| ευτάς | κάνεις, φτιάχνεις | εὐθειάζω | |
| εφοέθεν | φοβήθηκε | ||
| εφώταξες | φώτισες, έλαμψες | ||
| εχάρεν | χάρηκε | ||
| ήλες | ήλιος | ||
| ημ’σόν | μισό/η | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| ούσνα | μέχρι που, έως ότου | ||
| παρακαλίαν | παράκληση | ||
| πέ’ | (προστ.) πες | ||
| ποδεδίζω | (ενεργ. και μέση) χαίρομαι, απολαμβάνω, προσκυνώ | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| ποδεδίζω σε | να σε χαρώ | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| πουλόπο | πουλάκι | ||
| ραχ̌ία | ράχες, βουνά | ||
| σεβντάς | αγάπης, έρωτα | sevda/sevdā | |
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τιδέν | τίποτα | ||
| τραγωδία | τραγούδι | ||
| τραγωδίαν | τραγούδι | ||
| τραγωδώ | τραγουδάω | ||
| τσ̌ικαρόπο | (υποκορ.) σπλάχνο | ciğer/ciger | |
| ’φτάγω | (ευτάγω) κάνω, φτιάχνω | εὐθειάζω | |
| ψ̌η | ψυχή |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αΐκον | τέτοιο/α | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| ας σην | απ’ την | ασό σην (από την) | |
| ατό | αυτό | ||
| ατός | αυτός | ||
| ατόσον | τόσο | ||
| ατσ̌αΐπ’κον | περίεργο, εκκεντρικό, προκλητικό | acayip/ʿacāʾib | |
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| δίγω | δίνω | ||
| εγεννέθεν | γεννήθηκε | ||
| εγέντον | έγινε | ||
| εδέβες | πέρασες, έφυγες, διάβηκες | διαβαίνω | |
| εκάεν | κάηκε | ||
| εκαλοτέρ’να | καλοκοιτούσα, ξανακοιτούσα | ||
| εντάμαν | μαζί | ||
| επιδέβες | έφυγες, άφησες πίσω, προσπέρασες, ξεπέρασες | ||
| έτον | ήταν | ||
| ευτάς | κάνεις, φτιάχνεις | εὐθειάζω | |
| εφοέθεν | φοβήθηκε | ||
| εφώταξες | φώτισες, έλαμψες | ||
| εχάρεν | χάρηκε | ||
| ήλες | ήλιος | ||
| ημ’σόν | μισό/η | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| ούσνα | μέχρι που, έως ότου | ||
| παρακαλίαν | παράκληση | ||
| πέ’ | (προστ.) πες | ||
| ποδεδίζω | (ενεργ. και μέση) χαίρομαι, απολαμβάνω, προσκυνώ | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| ποδεδίζω σε | να σε χαρώ | από+δέδιν (<δείδω=φοβάμαι, ανησυχώ) | |
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| πουλόπο | πουλάκι | ||
| ραχ̌ία | ράχες, βουνά | ||
| σεβντάς | αγάπης, έρωτα | sevda/sevdā | |
| σύρω | σέρνω, τραβώ, ρίχνω | ||
| τιδέν | τίποτα | ||
| τραγωδία | τραγούδι | ||
| τραγωδίαν | τραγούδι | ||
| τραγωδώ | τραγουδάω | ||
| τσ̌ικαρόπο | (υποκορ.) σπλάχνο | ciğer/ciger | |
| ’φτάγω | (ευτάγω) κάνω, φτιάχνω | εὐθειάζω | |
| ψ̌η | ψυχή |

Β’ φωνές: Γιώργος Στεφανίδης, Ελένη Τορνεσάκη Μαντολίνο: Βασίλης Μ. Σκουλάς
