
Στιχουργοί: Πέτρος Χαραλαμπίδης
Συνθέτες: Πέτρος Χαραλαμπίδης
Σην ξενιτείαν μακρά,
ξένος σα ξένα,
άλλος ήλιος βασιλεύ’
και -ν- εμέναν ’κι χουλέν’
Μόνον τ’ οσπιτί’ μ’ τ’ οτσ̌άκ’
τ’ εμόν τη ψ̌ην θα χουλέν’
Αχ! να έμ’νε σ’ οσπιτόπο μ’,
ν’ αναπάουμαι
και -ν- ας σα ξένα τα πόρτας
γουρταρεύκουμαι
Άτσ̌απα θα κλώσκουμαι,
για να χ̌αίρουμαι
με τοι συγγενούς και φίλτς
κι όχι πάντα άμον καρίπ’ς;
Να πίνω να τραωδώ,
ντ’ έσυρα ν’ ανασπάλλω
Αχ! να έμ’νε σ’ οσπιτόπο μ’,
ν’ αναπάουμαι
και -ν- ας σα ξένα τα πόρτας
γουρταρεύκουμαι
Ας έμ’νε σ’ οσπιτόπο μ’,
σο καλυβόπο μ’
Ση σεβντάς τ’ εγκαλόπον
να λέω το τερτόπο μ’
και -ν- αφκά ας σο γεργάν’
να παίρ’ με το μέρωμαν
Αχ! να έμ’νε σ’ οσπιτόπο μ’,
ν’ αναπάουμαι
και -ν- ας σα ξένα τα πόρτας
γουρταρεύκουμαι| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| αναπάουμαι | αναπαύομαι, ξεκουράζομαι | ||
| ανασπάλλω | ξεχνώ | ||
| ας σα | απ’ τα | ασό σα (από τα) | |
| ας σο | απ’ το | ασό σο (από το) | |
| άτσ̌απα | άραγε, αναρωτιέμαι | acaba/ʿacebā | |
| αφκά | κάτω | ||
| γεργάν’ | πάπλωμα | yorgan | |
| γουρταρεύκουμαι | γλυτώνω, διασώζομαι | kurtarmak | |
| εγκαλόπον | αγκαλιά, αγκαλίτσα | ||
| έμ’νε | ήμουν | ||
| εμόν | δικός/ή/ό μου | ἐμοῦ | |
| έσυρα | έσυρα, τράβηξα, έριξα | ||
| καλυβόπο | καλυβάκι | ||
| καρίπ’ς | ξένος, μοναχικός, φτωχός, ανήμπορος / (αιτ. πληθ.) ξένους, μοναχικούς, φτωχούς, ανήμπορους | garip/ġarīb | |
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλώσκουμαι | (αμετάβ.) γυρίζω, επιστρέφω | ||
| μακρά | (επιρρ.) μακριά, (επιθ.) μακρινά, απομακρυσμένα | ||
| μέρωμαν | ξημέρωμα | ||
| οσπιτί’ | σπιτιού | hospitium<hospes | |
| οσπιτόπο | σπιτάκι | hospitium<hospes + -όπον | |
| οτσ̌άκ’ | τζάκι | ocak | |
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| πόρτας | (ονομ.πληθ.) πόρτες | porta | |
| σεβντάς | αγάπης, έρωτα | sevda/sevdā | |
| συγγενούς | συγγενείς | ||
| τερτόπο | καημό, βάσανο, στενοχώρια | dert + -όπον (υποκορ.) | |
| τοι | τους/τις | ||
| τραωδώ | τραγουδάω | ||
| φίλτς | φίλους | ||
| χ̌αίρουμαι | χαίρομαι | ||
| χουλέν’ | ζεσταίνει, θερμαίνει | χλίω/χλιαίνω | |
| ψ̌ην | ψυχή |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| αναπάουμαι | αναπαύομαι, ξεκουράζομαι | ||
| ανασπάλλω | ξεχνώ | ||
| ας σα | απ’ τα | ασό σα (από τα) | |
| ας σο | απ’ το | ασό σο (από το) | |
| άτσ̌απα | άραγε, αναρωτιέμαι | acaba/ʿacebā | |
| αφκά | κάτω | ||
| γεργάν’ | πάπλωμα | yorgan | |
| γουρταρεύκουμαι | γλυτώνω, διασώζομαι | kurtarmak | |
| εγκαλόπον | αγκαλιά, αγκαλίτσα | ||
| έμ’νε | ήμουν | ||
| εμόν | δικός/ή/ό μου | ἐμοῦ | |
| έσυρα | έσυρα, τράβηξα, έριξα | ||
| καλυβόπο | καλυβάκι | ||
| καρίπ’ς | ξένος, μοναχικός, φτωχός, ανήμπορος / (αιτ. πληθ.) ξένους, μοναχικούς, φτωχούς, ανήμπορους | garip/ġarīb | |
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| κλώσκουμαι | (αμετάβ.) γυρίζω, επιστρέφω | ||
| μακρά | (επιρρ.) μακριά, (επιθ.) μακρινά, απομακρυσμένα | ||
| μέρωμαν | ξημέρωμα | ||
| οσπιτί’ | σπιτιού | hospitium<hospes | |
| οσπιτόπο | σπιτάκι | hospitium<hospes + -όπον | |
| οτσ̌άκ’ | τζάκι | ocak | |
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| πόρτας | (ονομ.πληθ.) πόρτες | porta | |
| σεβντάς | αγάπης, έρωτα | sevda/sevdā | |
| συγγενούς | συγγενείς | ||
| τερτόπο | καημό, βάσανο, στενοχώρια | dert + -όπον (υποκορ.) | |
| τοι | τους/τις | ||
| τραωδώ | τραγουδάω | ||
| φίλτς | φίλους | ||
| χ̌αίρουμαι | χαίρομαι | ||
| χουλέν’ | ζεσταίνει, θερμαίνει | χλίω/χλιαίνω | |
| ψ̌ην | ψυχή |

