
Στιχουργοί: Παραδοσιακό
Συνθέτες: Παραδοσιακό
Εκείν’ το ξεροπέγαδον, Θεέ μ’, να μη τσουρούται [γιαρ] Όντες διψά τ’ αρνόπο μου πάει πίν’ κι απολιγούται [γιαρ] Έκιτι, κόσμε μ’, έκιτι, πώς είσαι νεφιλέν -ι; [γιαρ] Χωρί͜εις, χωρί͜εις τα πεκιάρ’κα και δί’ς ατα πελιάν -ι [γιαρ] Εγάπ’ σ’ εγέντον τσ̌ουβαλτούζ’ και σίδερον ξαμμένον [γιαρ] Ν’ αϊλί την καρδι͜άν τ’ άχαρον όθεν έν’ καρφωμένον [γιαρ] ♫ Εγώ τερώ σον πρόσωπο σ’ κι εσύ ξάι ’κι τερείς με Τον νου μ’ πιρτέν εδώκα σε κι άμον ντο θέλτς ορί͜εις με Ιδρώματα ντο έκχ̌’σα εγώ, κανείς σον κόσμον ’κ’ έκχ̌’σεν Εγάπ’ σ’ εμέν ’παλάλωσεν απέσ’ ι-μ’ βρούλαν έψ̌εν Για έπαρ’ άν’ τον πρόσωπο σ’ και -ν- ας φωτάζ’ ο ήλιον Να εμπαίν’ σο καρδόπο μου και καίει με -ν- άμον ξύλον
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| άν’ | άνω, πάνω, άνωθεν | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| απολιγούται | ξελιποθυμιάζει, επαναφέρει κπ στις αισθήσεις του | ||
| αρνόπο | αρνάκι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | ||
| ατα | αυτά | ||
| βρούλαν | φλόγα | brûler | |
| γιαρ | αγαπητός/ή/ό, αγάπη | yâr | |
| δί’ς | δίνεις | ||
| εγάπ’ | αγάπη | ||
| εγέντον | έγινε | ||
| εδώκα | έδωσα | ||
| εκείν’ | εκείνοι/α | ||
| έκιτι | έκφραση αναπόλησης που υποδηλώνει νοσταλγία για κάτι παρελθοντικό | hey gidi | |
| έκχ̌’σα | εξέχυσα, έχυσα, εξέβαλα | εκχύνω<ἐγχέω< ἐν + χέω | |
| έκχ̌’σεν | εξέχυσε, έχυσε, εξέβαλε | εκχύνω<ἐγχέω< ἐν + χέω | |
| εμπαίν’ | μπαίνει | ||
| έν’ | είναι | ||
| έπαρ’ | (προστ.) πάρε | ||
| έψ̌εν | άναψε | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| ν’ αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| νεφιλέν | μάταιο/α, ανώφελο/α | nafile/nāfile | |
| ξάι | καθόλου | ||
| ξαμμένον | πυρωμένο | ||
| ξεροπέγαδον | βρύση/πηγάδι που έχει στερέψει | ||
| όθεν | όπου, οπουδήποτε, σε όποιον | ||
| όντες | όταν | ||
| ορί͜εις | ορίζεις, ελέγχεις | ||
| ’παλάλωσεν | τρέλανε | ||
| πεκιάρ’κα | εργένικα | bekâr/bekār | |
| πελιάν | βάσανο, σκοτούρα | bela | |
| πίν’ | πίνω/ει | ||
| πιρτέν | μονομιάς | birden | |
| τερείς | κοιτάς | ||
| τερώ | κοιτώ | ||
| τσ̌ουβαλτούζ’ | σακοράφα | çuvaldız | |
| τσουρούται | στεγνώνει, στραγγίζεται | σειρώ=εκκενώνω, αδειάζω | |
| φωτάζ’ | φωτίζει, λάμπει | ||
| χωρί͜εις | χωρίζεις, ξεδιαλέγεις |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| άν’ | άνω, πάνω, άνωθεν | ||
| απέσ’ | μέσα | ||
| απολιγούται | ξελιποθυμιάζει, επαναφέρει κπ στις αισθήσεις του | ||
| αρνόπο | αρνάκι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | ||
| ατα | αυτά | ||
| βρούλαν | φλόγα | brûler | |
| γιαρ | αγαπητός/ή/ό, αγάπη | yâr | |
| δί’ς | δίνεις | ||
| εγάπ’ | αγάπη | ||
| εγέντον | έγινε | ||
| εδώκα | έδωσα | ||
| εκείν’ | εκείνοι/α | ||
| έκιτι | έκφραση αναπόλησης που υποδηλώνει νοσταλγία για κάτι παρελθοντικό | hey gidi | |
| έκχ̌’σα | εξέχυσα, έχυσα, εξέβαλα | εκχύνω<ἐγχέω< ἐν + χέω | |
| έκχ̌’σεν | εξέχυσε, έχυσε, εξέβαλε | εκχύνω<ἐγχέω< ἐν + χέω | |
| εμπαίν’ | μπαίνει | ||
| έν’ | είναι | ||
| έπαρ’ | (προστ.) πάρε | ||
| έψ̌εν | άναψε | ||
| θέλτς | θέλεις | ||
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| ’κι | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| ν’ αϊλί | αλίμονο!, συμφορά! | ||
| νεφιλέν | μάταιο/α, ανώφελο/α | nafile/nāfile | |
| ξάι | καθόλου | ||
| ξαμμένον | πυρωμένο | ||
| ξεροπέγαδον | βρύση/πηγάδι που έχει στερέψει | ||
| όθεν | όπου, οπουδήποτε, σε όποιον | ||
| όντες | όταν | ||
| ορί͜εις | ορίζεις, ελέγχεις | ||
| ’παλάλωσεν | τρέλανε | ||
| πεκιάρ’κα | εργένικα | bekâr/bekār | |
| πελιάν | βάσανο, σκοτούρα | bela | |
| πίν’ | πίνω/ει | ||
| πιρτέν | μονομιάς | birden | |
| τερείς | κοιτάς | ||
| τερώ | κοιτώ | ||
| τσ̌ουβαλτούζ’ | σακοράφα | çuvaldız | |
| τσουρούται | στεγνώνει, στραγγίζεται | σειρώ=εκκενώνω, αδειάζω | |
| φωτάζ’ | φωτίζει, λάμπει | ||
| χωρί͜εις | χωρίζεις, ξεδιαλέγεις |

