
Στιχουργοί: Γιάννης Τσανασίδης | Παραδοσιακό
Συνθέτες: Γιάννης Τσανασίδης
Τον κόσμον εδιαπάτεσα, τα τόπι͜α ένα-ένα Άμον εσένα έμορφον ’κ’ εύρα άλλο κανένα Ανάστα, ψ̌η μ’ Ανάστα, σ’ οσπίτι σ’ εβραδιάστα Αΐκον έμορφον κορίτσ’ νέ είδα, νέ εγκαλιάστα Εσέν ιεύ’νε τ’ έμορφα, τρυγόνα μ’, τα γενία Έρθες κι εσέγκες σην καρδι͜ά μ’ αρ’ την καλοκαιρίαν Ανάστα, ψ̌η μ’ Ανάστα, σ’ οσπίτι σ’ εβραδιάστα Αΐκον έμορφον κορίτσ’ νέ είδα, νέ εγκαλιάστα Το καρδόπο μ’ φαρφαταρά σο γιάνι σ’ όντες κείμαι Σπίξον με σ’ εγκαλιόπο σου να μη εγροικώ κι αγρείμαι Ανάστα, ψ̌η μ’ Ανάστα, σ’ οσπίτι σ’ εβραδιάστα Αΐκον έμορφον κορίτσ’ νέ είδα, νέ εγκαλιάστα Τ’ ομμάτι͜α σ’ κατακαίγ’νε με, τα γόνατα μ’ τρομάζ’νε Εγάπ’ σ’ ευτάει τα στράτας ι-μ’, γιαβρόπο μ’, να φωτάζ’νε Ανάστα, ψ̌η μ’ Ανάστα, σ’ οσπίτι σ’ εβραδιάστα Αΐκον έμορφον κορίτσ’ νέ είδα, νέ εγκαλιάστα
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| αγρείμαι | αγριεύομαι, καταβάλλομαι από ανεξήγητο φόβο | ||
| αΐκον | τέτοιο/α | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| γενία | καινούρια | yeni | |
| γιαβρόπο | μωράκι, μικρούλι, παιδάκι | yavru + -όπον | |
| γιάνι | πλάι, πλευρό | yan | |
| εβραδιάστα | βραδιάστηκα | ||
| εγάπ’ | αγάπη | ||
| εγκαλιάστα | αγκάλιασα | ||
| εγκαλιόπο | αγκαλίτσα | ||
| εγροικώ | καταλαβαίνω | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| έμορφον | όμορφο | ||
| έρθες | ήρθες | ||
| εσέγκες | έβαλες, εισήγαγες | ||
| εύρα | βρήκα, (ιδιωμ. προστ.) βρες | ||
| ευτάει | κάνει, φτιάχνει | εὐθειάζω | |
| ιεύ’νε | ταιριάζουν | uymak | |
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| κατακαίγ’νε | κατακαίνε | ||
| κείμαι | κείτομαι, ξαπλώνω | ||
| νέ | ούτε | ne | |
| ομμάτι͜α | μάτια | ||
| όντες | όταν | ||
| οσπίτι | σπίτι | hospitium<hospes | |
| σπίξον | (προστ.) σφίξε | ||
| στράτας | (ονομ.) δρόμοι, (αιτ.) δρόμους | ||
| τόπι͜α | τόποι, μέρη | ||
| τρομάζ’νε | τρέμουν | ||
| τρυγόνα | το πουλί τρυγόνι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | τρυγών<τρύζω | |
| φωτάζ’νε | φωτίζουν, λάμπουν | ||
| ψ̌η | ψυχή |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| αγρείμαι | αγριεύομαι, καταβάλλομαι από ανεξήγητο φόβο | ||
| αΐκον | τέτοιο/α | ||
| άμον | σαν, όπως, καθώς | ἅμα | |
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| γενία | καινούρια | yeni | |
| γιαβρόπο | μωράκι, μικρούλι, παιδάκι | yavru + -όπον | |
| γιάνι | πλάι, πλευρό | yan | |
| εβραδιάστα | βραδιάστηκα | ||
| εγάπ’ | αγάπη | ||
| εγκαλιάστα | αγκάλιασα | ||
| εγκαλιόπο | αγκαλίτσα | ||
| εγροικώ | καταλαβαίνω | ||
| έμορφα | όμορφα | ||
| έμορφον | όμορφο | ||
| έρθες | ήρθες | ||
| εσέγκες | έβαλες, εισήγαγες | ||
| εύρα | βρήκα, (ιδιωμ. προστ.) βρες | ||
| ευτάει | κάνει, φτιάχνει | εὐθειάζω | |
| ιεύ’νε | ταιριάζουν | uymak | |
| ’κ’ | δεν | οὐκί<οὐχί | |
| καρδόπο | καρδούλα | ||
| κατακαίγ’νε | κατακαίνε | ||
| κείμαι | κείτομαι, ξαπλώνω | ||
| νέ | ούτε | ne | |
| ομμάτι͜α | μάτια | ||
| όντες | όταν | ||
| οσπίτι | σπίτι | hospitium<hospes | |
| σπίξον | (προστ.) σφίξε | ||
| στράτας | (ονομ.) δρόμοι, (αιτ.) δρόμους | ||
| τόπι͜α | τόποι, μέρη | ||
| τρομάζ’νε | τρέμουν | ||
| τρυγόνα | το πουλί τρυγόνι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας | τρυγών<τρύζω | |
| φωτάζ’νε | φωτίζουν, λάμπουν | ||
| ψ̌η | ψυχή |

