.
.
Άνθιμος Παπαδόπουλος

Άνθιμος Παπαδόπουλος

Λαογράφος

Άνθιμος Παπαδόπουλος

Ημερομηνία Γέννησης15 Ιανουαρίου 1878
Απεβίωσε1 Φεβρουαρίου 1962

Ο Άνθιμος Παπαδόπουλος (1878–1962) ήταν αρχιμανδρίτης, φιλόλογος, πρόεδρος της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών και διευθυντής του Ιστορικού Λεξικού της Νέας Ελληνικής Γλώσσας της Ακαδημίας Αθηνών.

Ο Άνθιμος Παπαδόπουλος, κατά κόσμον Αλέξανδρος, γεννήθηκε στις 15 Ιανουαρίου 1878 στο Καρά-Καγιά της Αργυρούπολης του Πόντου. Σε ηλικία 18 ετών χειροτονήθηκε διάκονος στη μονή του Αγίου Γεωργίου Χουτουρά Χαλδίας. Τις γυμνασιακές του σπουδές ολοκλήρωσε στη Ροδακανάκειο Ιερατική Σχολή Καισαρείας Καππαδοκίας. Το 1903 συνόδευσε τον μητροπολίτη Γερβάσιο Σαρασίτη στη νεοσύστατη Μητρόπολη Ροδοπόλεως, όπου έμεινε για τρία χρόνια.

Το 1905 ήλθε στην Ελλάδα, όπου φοίτησε στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του διετέλεσε επίσης μέλος του Μικρασιατικού Συλλόγου «Ανατολή». Το 1911 χειροτονήθηκε αρχιμανδρίτης. Από το 1910 μέχρι το 1912 διετέλεσε διευθυντής στο Ιεροδιδασκαλείο της Σάμου. Μετέβη ακολούθως στον Πόντο, όπου έγινε διευθυντής του Ιεροδιδασκαλείου στην Πράσαρη Κερασούντος.

Το 1914 επέστρεψε στην Ελλάδα για θερινές διακοπές και, επειδή ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος τον εμπόδισε να επιστρέψει στον Πόντο, διορίστηκε τον Δεκέμβριο του 1914 συντάκτης του Ιστορικού Λεξικού της Νέας Ελληνικής Γλώσσας. Το 1932 εξελέγη διευθυντής του ίδιου Λεξικού και παρέμεινε στη θέση αυτή μέχρι το 1945, οπότε αποχώρησε λόγω ορίου ηλικίας. Το 1933 αναγορεύθηκε διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών. Το 1950 επαναδιορίστηκε με σύμβαση, μέχρι το 1953, οπότε αποχώρησε οριστικά.

Ο Άνθιμος Παπαδόπουλος υπήρξε εταίρος της Γλωσσικής Εταιρείας των Αθηνών, της Εταιρείας Βυζαντινών Σπουδών, της Λαογραφικής Εταιρείας, της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας και της Επιστημονικής Εταιρείας των Αθηνών. Στην τελευταία διετέλεσε σύμβουλος, αντιπρόεδρος, γενικός γραμματέας και επιμελητής του περιοδικού της, Αθηνά. Από το 1927 υπήρξε γενικός γραμματέας της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών και από το 1949 πρόεδρός της και διευθυντής του περιοδικού της, Αρχείον Πόντου. Το 1953 η Ακαδημία Αθηνών τού απένειμε το Αργυρό Μετάλλιο για την προσφορά του.

Εκοιμήθη εν Κυρίω την 1η Φεβρουαρίου 1962.


Εργογραφία

Αυτοτελείς μελέτες

  • Ο υπόδουλος Ελληνισμός της Ασιατικής Ελλάδος, εν Αθήναις, 1919.
  • Το θρησκευτικόν θέατρον των Βυζαντινών, εν Αθήναις, 1920.
  • Γραμματική των βορείων ιδιωμάτων της νέας Ελληνικής γλώσσης, εν Αθήναις, 1927.
  • Το Αμαλίειον Ορφανοτροφείον επί τη εκατονταετηρίδι του (1855–1954), Αθήναι, 1954.
  • Ιστορική Γραμματική της Ποντικής διαλέκτου, εν Αθήναις, 1955.
  • Ιστορικόν Λεξικόν της Ποντικής διαλέκτου, δύο τόμοι (Α–Λ και Μ–Ω), έκδοση σε τεύχη, 1958, 1960 και 1961.

Άρθρα σε περιοδικά

  • «Παροιμίαι Πόντου», Δελτίο Λαογραφίας, τόμ. 6 (1917), σ. 3–17.
  • «Οι κρυφοί χριστιανοί του Πόντου», Ημερολόγιο Μεγάλης Ελλάδος, 1922, σ. 169–180.
  • «Νεοελληνική μαντεία», Ημερολόγιο Μεγάλης Ελλάδος, 1923, σ. 142–159.
  • «Οιωνοί», Ημερολόγιο Μεγάλης Ελλάδος, 1924, σ. 184–192.
  • «Περί του παρατατικού εις -ουσα», Πρακτικά της Ακαδημίας Αθηνών, τόμ. 10 (1935), σ. 154–157.
  • «Γραπτή και προφορική παράδοσις της γλώσσης», Λεξικογραφικό Δελτίο της Ακαδημίας Αθηνών, τόμ. 1 (1939), σ. 5–32.
  • «Επιρρήματα εις -α», Λεξικογραφικό Δελτίο της Ακαδημίας Αθηνών, τόμ. 2 (1940), σ. 3–74.
  • «Από πότε αρχίζει η δημοτική», Λεξικογραφικό Δελτίο της Ακαδημίας Αθηνών, τόμ. 3 (1941), σ. 3–56.




Ποντιακός Στίχος - Pontian Lyrics 2026

Επικοινωνία: infoDUMMY@pontianlyrics.gr

Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της IpHost