.
.
Ποντία μάνα

Βασίλ’-ουστά

Θερίον ανημέρωτον
με χ̌είλια γιαταγάνια
Του Πόντου ο σταυραετόν
απέσ’ και σα ορμάνια

♫

Ε! ρίζα μ’, έρθα και -ν- εγέρασα
τ’ ομμάτι͜α μ’ πολλά είδαν
Άμαν άμον αούτ’ το παλληκάρ’
πουθέν καμίαν ’κ’ είδα!

♫

Ατός έν’ ο Βασίλ’-ουστάς
αμάν γιάβρουμ, γιάβρουμ, γιάβρουμ!

Σον πόλεμον ατός εμπαίν’
με κάμας και σπαθία
κι όθεν με τ’ άλογον δι͜αβαίν’
σείουνταν τα ραχ̌ία
Χέι! Χέι!

Τουζάκ’ ατόν κι αν έστηναν
όθεν ατός επέγ̆’νεν
Τ’ άλογον εχλιμίτιζεν
κι αιχμάλωτους επαίρ’νεν
Χέι! Χέι!

Του Πόντου έν’ το παλληκάρ’
λεονταρί’ καρδίαν
Για τοι τουσ̌μάντς ανήμερος,
για τοι φίλτς κλαίει η ψ̌η ατ’

♫

Παιδία! Χρόνια πολλά εδέβανε
έρχουντανε και φεύ’νε
Άμαν άμον αούτο το παλληκάρ’
τ’ ομμάτι͜α μ’ ’κι θά ’λέπ’νε!

♫

Ατός έν’ ο Βασίλ’-ουστάς
αμάν γιάβρουμ, γιάβρουμ, γιάβρουμ!

Ση θάλασσαν κολυμπετής¹,
σ’ ομάλια πεχλιβάνος,
Σα πανοΰρι͜α χορευτής,
ση χαράν τραγωδι͜άνος
Χέι! Χέι!

Η μάνα εσέν π’ εγέννεσεν
απάν’ ση γην έν’ είνας
εποίκεν τον Βασίλ’-ουστά
κι άμον ατόν κανείνας
Χέι! Χέι! Χέι, χέι! Χέι!
ΚείμενοΕπεξήγησηΕτυμ. ΡίζαΠροέλευση
άμαναλλά ama/ammā trae
άμονσαν, όπως, καθώς ἅμα gr
ανημέρωτονμη εξημερωμένο
αούτ’αυτός/ή/ό/ά
αούτοαυτό/ή
απάν’πάνω
απέσ’μέσα
ατόςαυτός
γιάβρουμαγαπημένη μου, γιαβρί μου yavrum tr
γιαταγάνιαείδος πλατιού και καμπυλωτού σπαθιού, που χρησιμοποιούσαν στους πολέμους μουσουλμανικοί λαοί από τον 16ο ως τον 19ο αι. yatağan tr
δι͜αβαίν’(για τόπο) περνάει/ώ, διασχίζει/ω, (για χρόνο) περνάει/ώ διαβαίνω gr
εγέννεσενγέννησε
εγέρασαγέρασα
εδέβανε(για τόπο) πέρασαν, διέσχισαν (για χρόνο) πέρασαν διαβαίνω gr
είναςένας/μία
εμπαίν’μπαίνει
έν’είναι
επαίρ’νενέπαιρνε
επέγ̆’νενπήγαινε
εποίκενέκανε, έφτιαξε ποιέω-ῶ gr
έρθαήρθα
έρχουντανεέρχονται
εχλιμίτιζενχλιμίντριζε
θερίονθηρίο
’κ’δεν οὐκί<οὐχί gr
καμίανποτέ
κανείναςκανένας
’κιδεν οὐκί<οὐχί gr
κολυμπετήςκολυμβητής
λεονταρί’λιονταριού
’λέπ’νε(ελέπ’νε) βλέπουν
όθενόπου, οπουδήποτε, σε όποιον
ομάλιαομαλοί δρόμοι, ευθείες, πεδιάδες, ομαλά (επίρρ)
ομμάτι͜αμάτια
ορμάνιαδάση orman tr
ουστάαφέντης, μάστορας usta/ustād trir
ουστάςαφέντης, μάστορας usta/ustād trir
παιδίαπαιδιά
πανοΰρι͜απανηγύρια
πεχλιβάνοςκυρ. παλαιστής, μτφ. παλληκάρι, ανδρειωμένος pehlivan/pehlevān trir
πολλά(επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ
πουθένπουθενά
ραχ̌ίαράχες, βουνά
σείουντανσείονται
σπαθίασπαθιά
τοιτους/τις
τουζάκ’παγίδα tuzak tr
τουσ̌μάντςεχθρούς düşman/duşmān trir
τραγωδι͜άνοςτραγουδιστής
φεύ’νεφεύγουν
φίλτςφίλους
χαράνγάμος
ψ̌ηψυχή
ΚείμενοΕπεξήγησηΕτυμ. ΡίζαΠροέλ.
άμαναλλά ama/ammā trae
άμονσαν, όπως, καθώς ἅμα gr
ανημέρωτονμη εξημερωμένο
αούτ’αυτός/ή/ό/ά
αούτοαυτό/ή
απάν’πάνω
απέσ’μέσα
ατόςαυτός
γιάβρουμαγαπημένη μου, γιαβρί μου yavrum tr
γιαταγάνιαείδος πλατιού και καμπυλωτού σπαθιού, που χρησιμοποιούσαν στους πολέμους μουσουλμανικοί λαοί από τον 16ο ως τον 19ο αι. yatağan tr
δι͜αβαίν’(για τόπο) περνάει/ώ, διασχίζει/ω, (για χρόνο) περνάει/ώ διαβαίνω gr
εγέννεσενγέννησε
εγέρασαγέρασα
εδέβανε(για τόπο) πέρασαν, διέσχισαν (για χρόνο) πέρασαν διαβαίνω gr
είναςένας/μία
εμπαίν’μπαίνει
έν’είναι
επαίρ’νενέπαιρνε
επέγ̆’νενπήγαινε
εποίκενέκανε, έφτιαξε ποιέω-ῶ gr
έρθαήρθα
έρχουντανεέρχονται
εχλιμίτιζενχλιμίντριζε
θερίονθηρίο
’κ’δεν οὐκί<οὐχί gr
καμίανποτέ
κανείναςκανένας
’κιδεν οὐκί<οὐχί gr
κολυμπετήςκολυμβητής
λεονταρί’λιονταριού
’λέπ’νε(ελέπ’νε) βλέπουν
όθενόπου, οπουδήποτε, σε όποιον
ομάλιαομαλοί δρόμοι, ευθείες, πεδιάδες, ομαλά (επίρρ)
ομμάτι͜αμάτια
ορμάνιαδάση orman tr
ουστάαφέντης, μάστορας usta/ustād trir
ουστάςαφέντης, μάστορας usta/ustād trir
παιδίαπαιδιά
πανοΰρι͜απανηγύρια
πεχλιβάνοςκυρ. παλαιστής, μτφ. παλληκάρι, ανδρειωμένος pehlivan/pehlevān trir
πολλά(επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ
πουθένπουθενά
ραχ̌ίαράχες, βουνά
σείουντανσείονται
σπαθίασπαθιά
τοιτους/τις
τουζάκ’παγίδα tuzak tr
τουσ̌μάντςεχθρούς düşman/duşmān trir
τραγωδι͜άνοςτραγουδιστής
φεύ’νεφεύγουν
φίλτςφίλους
χαράνγάμος
ψ̌ηψυχή
Βασίλ’-ουστά
Σημειώσεις
Βασίλης Ανθόπουλος "Βασίλ’-ουστά", (1888 Κιζίκ Σεβάστειας-1922 Κωνσταντινούπολη)
¹ Ακούγεται να τραγουδάει πιθ. εκ παραδρομής «κολεμβητής».

Ποντιακός Στίχος - Pontian Lyrics 2026

Επικοινωνία: infoDUMMY@pontianlyrics.gr

Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της IpHost