(εισέρχεται ο Αμανάτογλου) ΑΜΑΝΑΤΟΓΛΟΥ: Ποίος έν’ που κρατεί τον υιό μ’; (προς τον χωρικόν) Ατόν άφ’ς α’, εχάθες! Ντ’ εποίκε σας κι έχ̌ετ’ ατον δεμένον, ντο γαβγάδες είναι ντ’ ακούω; Πέτε με! ΝΤΑΪΣΑΒΒΑΣ: Πολλά πα μη γουζεύεις. Θα λέμ’ εσέν ντ’ εγέντονε, να ξέρεις ντο υιόν έ͜εις. Πήρε την κόρη μ’, έφυεν και σα ραχ̌ι͜ά εβγαίν’νεν! ΑΜΑΝΑΤΟΓΛΟΥ: Πού έν’ η κόρ-τ-ς; Ας έρτ’ αδά! ΝΤΑΪΣΑΒΒΑΣ: Αδά ένι, έχ̌’ κι έρ’ται. ΑΜΑΝΑΤΟΓΛΟΥ: Παρθένα, τον Γεώρ’ παίρτς ατον; ΠΑΡΘΕΝΑ: Ποπάν, παίρ’ ατον, φέρτε να στεφανών’ μας και τελειών’ αούτον η δουλεία. ΝΤΑΪΣΑΒΒΑΣ: Συμπέθερε, το χ̌έρι σου δος με κι η Παναγία να ευλογίζ’ τα νεόνυμφα κι αρ’ πάμ’ σην εγκλησία. ΓΙΑΝΝΕΣ: Δος με κι εσύ την Δέσποιναν, Πασ̌αγιαννίνα θεία, να ’χάν’νταν όλα τ’ άπρεπα και ’γίν’ταν δύο γάμοι. ΠΑΣΑΓΙΑΝΝΙΝΑ: Τ’ εσόν ας έν’, έπαρ’ ατεν, γαμπρόν ποιώ σε, Γιάννε! ΧΩΡΙΚΟΙ: Παιδία, καλορίζικα! Χρόνα̤ πολλά να ζείτε και χαρεμένα και καλά πολλά παιδία να ποί’τε!
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλευση |
|---|---|---|---|
| α’ | (ατό) αυτό, το | ||
| αδά | εδώ | ||
| αούτον | αυτόν | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ατεν | αυτήν | ||
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| γουζεύεις | νευριάζεις, ανάβεις, φουντώνεις | kızmak | |
| δος | δώσε | ||
| δουλεία | δουλειά, εργασία | ||
| έ͜εις | έχεις | ||
| εβγαίν’νεν | έβγαινε | ||
| εγέντονε | έγινε | ||
| εγκλησία | εκκλησία | ||
| έν’ | είναι | ||
| ένι | είναι | ||
| έπαρ’ | (προστ.) πάρε | ||
| εποίκε | έκανε, έφτιαξε | ποιέω-ῶ | |
| έρ’ται | έρχεται | ||
| εσόν | δικός/ή/ό σου | ||
| έφυεν | έφυγε | ||
| έχ̌’ | έχει | ||
| έχ̌’ κι έρ’ται | είναι στον ερχομό, έρχεται | ||
| εχάθες | χάθηκες | ||
| κρατεί | κρατάει, βαστάει, στέκει, αντέχει | ||
| πα | πάλι, επίσης, ακόμα | ||
| παιδία | παιδιά | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παίρτς | παίρνεις | ||
| πέτε | (προστ.) πείτε | ||
| ποίος | (ερωτημ.) ποιός, (αναφ.αντων.) όποιος | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| ποπάν | παπά | ||
| ραχ̌ι͜ά | ράχες, βουνά | ||
| ’χάν’νταν | χάνονταν, διώχνονταν | ||
| χαρεμένα | χαρούμενα | ||
| χρόνα̤ | χρόνια |
| Κείμενο | Επεξήγηση | Ετυμ. Ρίζα | Προέλ. |
|---|---|---|---|
| α’ | (ατό) αυτό, το | ||
| αδά | εδώ | ||
| αούτον | αυτόν | ||
| αρ’ | εισάγει ή τονίζει πρόταση με ποικίλες σημασιολογικές αποχρώσεις: λοιπόν, άρα, έτσι, επομένως, δηλαδή, τέλος πάντων, τώρα, άντε, με χροιά παρότρυνσης ή επίγνωσης, όπως το τουρκ. ha | ἄρα | |
| ατεν | αυτήν | ||
| άφ’ς | (προστ.) άφησε | ||
| γουζεύεις | νευριάζεις, ανάβεις, φουντώνεις | kızmak | |
| δος | δώσε | ||
| δουλεία | δουλειά, εργασία | ||
| έ͜εις | έχεις | ||
| εβγαίν’νεν | έβγαινε | ||
| εγέντονε | έγινε | ||
| εγκλησία | εκκλησία | ||
| έν’ | είναι | ||
| ένι | είναι | ||
| έπαρ’ | (προστ.) πάρε | ||
| εποίκε | έκανε, έφτιαξε | ποιέω-ῶ | |
| έρ’ται | έρχεται | ||
| εσόν | δικός/ή/ό σου | ||
| έφυεν | έφυγε | ||
| έχ̌’ | έχει | ||
| έχ̌’ κι έρ’ται | είναι στον ερχομό, έρχεται | ||
| εχάθες | χάθηκες | ||
| κρατεί | κρατάει, βαστάει, στέκει, αντέχει | ||
| πα | πάλι, επίσης, ακόμα | ||
| παιδία | παιδιά | ||
| παίρ’ | παίρνω/ει | ||
| παίρτς | παίρνεις | ||
| πέτε | (προστ.) πείτε | ||
| ποίος | (ερωτημ.) ποιός, (αναφ.αντων.) όποιος | ||
| πολλά | (επίθ.) πολλά, (επίρρ.) πολύ | ||
| ποπάν | παπά | ||
| ραχ̌ι͜ά | ράχες, βουνά | ||
| ’χάν’νταν | χάνονταν, διώχνονταν | ||
| χαρεμένα | χαρούμενα | ||
| χρόνα̤ | χρόνια |
Με την ευγενική χορηγία φιλοξενίας της 