Ποντιακός Στίχος

Προβολή Τραγουδιού

Μάγδας Πεντάζη (Α’)

Ιστορία και Λαογραφία της ΣαντάςΙστορία και Λαογραφία της Σαντάς

Καλλιτέχνες: Στάθης Αθανασιάδης


Τ’ αρνί μ’ επήεν ση χαράν
και μαναχ̌έσσα επέμ’να
Εκάτσα ως το μεσανύχτ’
κι ογώ ατό ενέμ’να

Αρ’ ατότες εγροίκ’σα ντο
’κι θα χαρεντερίζ’ με
Ακόμα είπα ’κ’ έτονε
κι ερχίνεσεν κλαινίζ’ με

Ση κυρού μ’ έμ’ χ̌ιλόρφανη,
ογώ ζατί ’κ’ εχάρα
Έντρισα για να χ̌αίρουμαι
και άλλο χ̌είρ’ εβλάβα

Εφτά χρόνια ενέμ’να σε,
αρνί μ’, σουμαδεμέντσα
Πέντε χρόνια εγέντονε
ας σ’ είμαι αντρισμέντσα

Εφτά και πέντε δώδεκα,
ογώ ’σέν αναμένω
Στείλο με το χωρισμοχάρτ’
κι ας πάγω ’γώ δι͜αβαίνω

Στείλο με το χωρισμοχάρτ’
και ας αποφασίζω
κι εσύ αν θέλτς υπάντρεψον
ογώ άλλο ’κι αντρίζω

Επέρες με ας ση κυρού μ’,
έγκες τη μάνα σ’ δούλαν
Το κρίμα μ’ να γίνετ’ οφίδ’,
τυλίεται ση γούλα σ’

Δούλαν αν επίασες με,
στείλο με το μηναίο μ’
Εδέβαν τα νεότητα μ’
αρ’ για τ’ εσέν τον νέον

Λελεύω σε, λελεύω σε,
Ελλάδας παπορόπον
Αλλομίαν αν έρχ̌εσαι,
φέρεν τ’ εμόν τ’ αρνόπον

Έρχ̌εσαι κάθεσαι σο λιμάν’
σ’κούσαι οπίσ’ γυρί͜εις
Πότε εμέν την ορφανήν,
συ θα χαρεντερί͜εις;

Τα τι͜άρτι͜α μ’ είν’ πάρα πολλά,
να λέγω ’κι τελείνταν
Να ’φτάγ’ ατα ’φημερίδας,
τα κόλλας ’κι κανείνταν
Γλωσσάρι
ΚείμενοΕπεξήγησηΕτυμ. ΡίζαΠροέλευση
αλλομίανάλλη μια φορά
αντρίζωβρίσκω άντρα, παντρεύω/ομαι
αντρισμέντσαπαντρεμένη
αρνόποναρνάκι, χαϊδευτική προσφώνηση γυναίκας
ας σ’(ας σου) από του, από τότε που/αφότου, (ας σο) από το/τα
ατααυτά
ατότεςτότε
γούλαλαιμός gula
γυρί͜ειςγυρίζεις, γυρνάς
δι͜αβαίνω(για τόπο) περνώ, διασχίζω, (για χρόνο) περνώ διαβαίνω
εγέντονεέγινε
έγκεςέφερες
εγροίκ’σακατάλαβα
εδέβαν(για τόπο) πέρασαν, διέσχισαν, (για χρόνο) πέρασαν διαβαίνω
είν’είναι (για πληθ.)
εκάτσακάθισα
έμ’ήμουν
εμόνδικός/ή/ό μου ἐμοῦ
ενέμ’ναανέμενα, περίμενα
έντρισαπαντρεύτηκα, βρήκα άντρα (για γυναίκα)
επέμ’νααπόμεινα
επέρεςπήρες
επήενπήγε
ερχίνεσενάρχισε
έτονεήταν
εχάραχάρηκα
ζατίεξάλλου zaten/ẕāten
θέλτςθέλεις
’κ’δεν ουκί<οὐχί
κανείντανφτάνουν, είναι αρκετά
’κιδεν ουκί<οὐχί
κλαινίζ’στενοχωρώ/εί, κάνω/ει να κλάψει
κυρούπατέρα
λελεύωχαίρομαι
μαναχ̌έσσαμονάχη
μεσανύχτ’μεσάνυχτα
νεότητανιότη, νιάτα
οπίσ’πίσω
οφίδ’φίδι
παπορόπονκαραβάκι vapore + -όπον (υποκορ.)
πολλάπολλά (επίθ.), πολύ (επίρ.)
σ’κούσαισηκώνεσαι
σουμαδεμέντσασημαδεμένη, αρραβωνιασμένη
στείλοστείλε (προστ.)
τελείνταν(αμτβ.)τελειώνουν, εξαντλούνται, μτφ. πεθαίνουν
τι͜άρτι͜ακαημοί, βάσανα, στενοχώριες dert
τυλίεταιτυλίγεται
υπάντρεψονπάντρεψε (προστ.)
φέρενφέρε (προστ.)
’φτάγ’(ευτάγω) κάνω, φτιάχνω εὐθειάζω
χ̌αίρουμαιχαίρομαι
χ̌είρ’χειρότερα
χαρεντερί͜ειςχαροποιείς, ψυχαγωγείς
χαρεντερίζ’χαροποιώ/εί, ψυχαγωγώ/εί
Σημειώσεις
Είχε μεγάλη ευχέρεια στη σύνθεση και ξεπέρασε όλες και όλους τους στιχοπλόκους. Παντρεύθηκε και σε λίγο ό άντρας της έφυγε για την Αμερική, αλλά έμεινε στην Αθήνα και δε γύρισε. Από τη στιγμή εκείνη η Μάγδα ως τα τελεταία, δεν έπαψε να τραγουδά τη μοίρα της και τον άντρα της που τόσο σκληρά την εγκατέλειψε. Να πώς αρχίζει:
(Στάθης Αθανασιάδης)

Ποντιακός Στίχος - Pontian Lyrics 2024

Τραγούδια: 7872 | Albums/Singles: 1122 | Συντελεστές: 1524 | Λήμματα: 12562
Επικοινωνία: infoDUMMY@pontianlyrics.gr