Ποντιακός Στίχος

Προβολή Τραγουδιού

Συλλογή Ταυρίδη | Η Σουμελά η Παναγιά

Ιστορία και Λαογραφία της ΣαντάςΙστορία και Λαογραφία της Σαντάς

Καλλιτέχνες: Στάθης Αθανασιάδης


Ση Σουμελά την Παναγιάν
σο νέον μαναστήρ’ν ατ’ς
ση Καστανιάς τ’ υψώματα
πήγα σο παναΰρ’ν ατ’ς

Μικρόν παιδίν προσ̌κυνητής
πήγα σην Παναΐαν
και σα πενήντα χρόνια απάν’
επήγα αλλομίαν

Την εικόναν προσ̌κύνεσα
κι εσταύρωσα τα χ̌έρι͜α
κι ο λογισμό μ’ επέταξεν
σα πρώτα μουν τα μέρι͜α

Ούλια εντώκανε σο νου μ’,
ραχ̌ία, ποταμάκρι͜α
και τ’ ομμάτι͜α μ’ εγόμωσαν
φαρμακωμένα δά̤κρυ͜α

Έρθεν σο νου μ’ το μαναστήρ’
με τ’ άπειρα κελία
τ’ Αε-Βαρβάρας τ’ εξωκλήσ’
με τ’ έμορφα τραφία

Ν’ αηλί εμέν, ντ’ εγέντανε;
Όλια ερημωμένα
κι απάν’ κέσ’ σα χαλάσματα
κιντέας φυτρωμένα

Τιδέν, τιδέν ’κ’ επέμ’νε μας,
νι͜ά βίον, νι͜ά πατρίδα
Έρθες Εσύ να παρ’γοράς,
να δί’ς μας ξαν ελπίδα

Χ̌ιλιάδες αρθώπ’ έρθανε
ας όλια τ’ επαρχίας
Εσέν να προσ̌κυνούνε Σε
ση νέαν κατοικία Σ’

Παντέμορφον το μαναστήρ’
με το νερόν το κρύον,
το καύχεμαν και η χαρά
εγέντον των Ποντίων

Για τ’ ατό που εδούλεψαν
αρ’ όλτς ευχαριστούμε
Σον Κτενίδην τον Φίλωνα
εμείς πολλά χρωστούμε

Βοήθα, Παναΐα μας
και ούλτς να δί’ς υγείαν
σο πανηγύρ’ -τ- Σ’ αξίωσον
νά ’ρχουμες αλλομίαν
Γλωσσάρι
ΚείμενοΕπεξήγησηΕτυμ. ΡίζαΠροέλευση
αηλίαλίμονο ἀ- + μεσαιωνική ελληνική ἠλί < εβραϊκά אל (θεός)
αλλομίανάλλη μια φορά
απάν’πάνω
ατ’ςαυτής, της
βίοντο βιος, το σύνολο των ζωντανών που έχει στην ιδιοκτησία του κάποιος, η περιουσία κάποιου
δί’ςδίνεις
εγέντανεέγιναν
εγέντονέγινε
εγόμωσανγέμισαν
έμορφαόμορφα
εντώκανεχτύπησαν
επέμ’νεαπόμεινε
επέταξενπέταξε
έρθανεήρθαν
έρθενήρθε
έρθεςήρθες
’κ’δεν ουκί<οὐχί
κέσ’εκεί γύρω, εκεί κάπου, εκεί περίπου κέσου
κιντέαςτσουκνίδες
μαναστήρ’μοναστήρι
μέρι͜αμέρη
μουνμας
ν’ αηλίαλίμονο μεσαιων. ελλ. ἀλί<ἀ- + ἠλί (εβραϊκά אל)= θεός
νι͜άούτε ne
ξανπάλι, ξανά
όλιαόλα
όλτςόλους
ομμάτι͜αμάτια
ούλιαόλα
ούλτςόλους
παντέμορφονπανέμορφο/η
πολλάπολλά (επίθ.), πολύ (επίρ.)
ποταμάκρι͜αόχθες ποταμών
ραχ̌ίαράχες, βουνά
’ρχουμες(έρχουμες) ερχόμαστε
τιδέντίποτα
Σημειώσεις
Συλλογήν ποιημάτων ποικιλοτάτου περιεχομένου έχει και ο Σταύρος Ταυρίδης· δυστυχώς για τη λαογραφία, έχει την αδυναμία να αναμιγνύει και λέξεις της δημοτικής και καθαρεύουσας και ξένες. Παρακάτω μεταφέρω μερικά, που σχετικά έχουν λιγότερες ξένες προς την ποντιακή λέξεις.
(Στάθης Αθανασιάδης)

Ποντιακός Στίχος - Pontian Lyrics 2024

Τραγούδια: 7872 | Albums/Singles: 1122 | Συντελεστές: 1524 | Λήμματα: 12562
Επικοινωνία: infoDUMMY@pontianlyrics.gr